Somberheid of angst bij vrouwen? Denk vaker aan autisme

autisme bij vrouwen

Autisme wordt vooral gelinkt aan mannen, maar treft vrouwen net zo goed. Het is bij vrouwen alleen vaak moeilijker vast te stellen, onder andere doordat ze eerder sociaal geaccepteerd gedrag vertonen. Hierdoor kunnen deze vrouwen somber of angstig worden.

Theory of mind

Mensen met autisme hebben moeite met de zogeheten Theory of Mind. Dat betekent dat ze zich moeilijk in anderen kunnen verplaatsen en dat ze bedoelingen, gedachten of gevoelens minder goed begrijpen. Een autistische man voelt bijvoorbeeld niet automatisch aan dat hij een arm om zijn vrouw heen moet slaan als zij tranen in haar ogen heeft. Maar met therapie kan hij dat wel aanleren. Vrouwen met autisme hebben dit soort gedrag vaak zelf al aangeleerd, onder andere door biologische of culturele factoren. Ze snappen de sociale ‘regels’ beter.

Angst en somberheid

Als gevolg hiervan blijft autisme bij vrouwen vaker onopgemerkt. Vrouwen met autisme vertonen minder vaak gedrag dat we als afwijkend bestempelen dan mannen met autisme. Daardoor wordt vaak pas heel laat of helemaal niet aan autisme gedacht, met alle gevolgen van dien. Uit onderzoek van klinisch psycholoog Annelies Spek weten we namelijk dat die vrouwen zich vaak rot voelen omdat ze hun omgeving niet begrijpen. Ze voelden zich vaak al op jonge leeftijd anders dan de rest en proberen zich op allerlei manieren aan te passen om niet buiten de groep te vallen. Ze hebben bijvoorbeeld vaste openingszinnen voor bepaalde sociale situaties en hebben zichzelf aangeleerd om oogcontact te maken.

Je kunt je wel voorstellen dat dit soort situaties veel energie kosten en dat hierdoor klachten ontstaan, zoals somberheid, veel piekeren en vermoeidheid. Bij vrouwen met zulke klachten zullen we dan ook alerter moeten zijn op autisme. Ook bij vrouwen die een autistisch kind hebben, moeten we er beter op letten. Autisme kan immers in de familie zitten, het komt vaak niet uit de lucht vallen.

Autisme Kenniscentrum

Twijfel je of je autisme hebt? Dan kun je terecht bij Het Autisme Kenniscentrum, een initiatief van de Diagnostiekfabriek en GGZ-instelling Dokter Bosman. Het Autisme Kenniscentrum kan de diagnose stellen en biedt verschillende behandelmogelijkheden. Je kunt bellen met 088 – 226 76 26 of vul het contactformulier in. De eerste stap is altijd een bezoek naar de huisarts voor een verwijzing.

Michiel Bosman is een psychiater die anders dan anderen kijkt naar de geestelijke gezondheidszorg. Hij verschijnt regelmatig in de media om zijn visie te geven over de geestelijke gezondheidszorg. Zoals over de wachttijden of de Jeugdzorg of over inhoudelijke onderwerpen als depressie, ADHD of autisme. Hij is niet bang zich daarover uit te spreken. Wie vernieuwend wil zijn, moet boven het maaiveld durven uitsteken.

 

Bijgewerkt: 6 december 2017